Eskişehir’de TÜBİTAK desteğiyle kurulan gözlem istasyonlarında, deprem habercisi olma ihtimali bulunan yeraltı sularındaki radon ve karbondioksit değişimi, su seviyesi ve sıcaklıklarının ölçümü yapılıyor.

Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Uygulamalı Jeoloji Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Galip Yüce’nin yürütücüsü olduğu proje kapsamında yapılan analiz ve gözlemler, anomali olarak kabul edilebilecek değişimleri ortaya koydu.
AA muhabirine TÜBİTAK  destekli “Deprem Öngörüsü Amacıyla Jeokimyasal ve Hidrolojik Parametrelerin Gerçek Zamanlı İzlenmesi: Eskişehir Bölgesi Pilot Projesi”ne ilişkin bilgi veren Doç. Dr. Yüce, projede Eskişehir’de çok parametreli akışkan kompozisyonu ve gaz miktarındaki değişimi izleme amaçlı dört gözlem istasyonun kurulduğunu bildirdi.

Yüce, DSİ Eskişehir Bölge Müdürlüğü ile Jülich Almanya Araştırma Merkezi’nin projeye verdiği ilave desteklerle Sivrihisar, Alpu-Uyuzhamam ve İnönü-Kanclilli’de ikisi sıcak ve ikisi de soğuk sularda olmak üzere kurulan dört adet istasyondan yeraltı sularındaki radon ve karbondioksit gazı değişimi, redoks potansiyeli, iletkenlik, pH, su seviyesi ve su sıcaklığının bir yıl boyunca online olarak izlendiğini açıkladı.

Doç. Dr. Yüce, online izlenen parametrelerin yanı sıra, DSİ tarafından araştırma ve yeraltı su seviye gözlem amacıyla açılmış bulunan ve üzerlerinde seviye ölçer monteli 19 derin kuyudan da elde edilen yeraltı su seviye değişimlerinin de değerlendirildiğini ifade etti. Bölgede deprem üretebilecek aktif fay zonları ve yakınındaki sıcak su kaynaklarından üç yıl boyunca alınan su örneklerinin fiziksel, kimyasal, radyoaktif ve izotop analizlerinin yapıldığını belirten Yüce, proje süresince Eskişehir’de önemli sıklığa ve büyüklüğe sahip bir depremselliğin yaşanmadığını ifade etti. Yüce, “Bununla birlikte sistematik bir veri setine sahip olduk ve artık ilerideki olası bir depremin öncesinde ve sonrasında toplanacak benzer verilerle bunları karşılaştırma olanağına sahibiz” diye konuştu.

Radon ve su analizlerinde değişimler tespit edildi

Doç. Dr. Galip Yüce, proje ekibi ile yapılan analiz ve gözlemler sonucunda, depremle ilişkili olmayan faktörlerin elenerek, anomali olabileceği düşünülen değişimlerin ortaya konulduğunu bildirdi.

Bölgede proje süresince büyüklüğü beş veya daha üzeri büyüklükte bir deprem meydana gelmediğini belirten Yüce, sözlerini şöyle sürdürdü: “Bu nedenle büyüklüğü beşten küçük depremlerin seyrekliği dikkate alındığında, bölgeye ilişkin hidrolojik ve hidrokimyasal parametrelerde doğal değişimlere ilişkin baz veriler elde edileli.

Radon değişimi, çok geniş bir alanda meydana gelen depremlerle aktive olduğundan ve kuyu su seviyesine göre daha karmaşık etkiler altında kaldığından, benzer çalışmalar için su seviye değişimlerinin güvenilirliği daha yüksek çıktı.
Ayrıca yeraltı su seviye değişimlerinin, bu bölge için deprem büyüklüğüne bağlı olmak kaydıyla depremlerden bir kaç hafta önce oluştuğunu gözledik.

Elektriksel iletkenlik, radon ve karbondioksit gazı, su sıcaklığı ve redoks potansiyelinde görülen değişimlerin ise kısa mesafelerde olası anomaliler sunduğunu tespit ettik. Ayrıca, depremin büyüklüğüne bağlı olarak değişimlerin Eskişehir bölgesinde ortaya çıkışı 3 ile 7 gün arasında değişiyor.” Yüce, belirlenen olası anomalilerin aynı istasyonda birden çok gözlenmesi gerektiğinin de altını çizerek, izlenen potansiyel anomalilerin anlamlılığının daha uzun süreli gözlemlere dayandırılması gerektiğini vurguladı.

Doç. Dr. Galip Yüce, bu amaca yönelik olarak bu yıl TÜBİTAK’ın desteğini alan bir diğer proje kapsamında ise halen aktif durumda olmayan dört istasyonun aktif hale getirilmesine çalıştıklarını ve gelecek yılın ortalarına kadar izleme çalışmalarının sürdürülmesinin planlandığını aktardı.

İlgili haberler

	Deprem habercileri Eskişehir’de izleniyor Eskişehir'de TÜBİTAK desteğiyle kurulan gözlem istasyonlarında, deprem habercisi olma ihtimali...
	İstanbul depreme hazırlanamıyor İstanbul'da son 10 yıldır gayrimenkul yatırımlarında deprem öncelikli bir etken haline geldi....
	Erzincan’da 4,5 büyüklüğünde deprem Erzincan'ın Kemah ilçesi Bozoğlak mevkiinde 4,5 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi. Boğaziçi...
	Elazığ yine sallandı Elazığ'ın  Palu İlçesi'nde dün öğleden sonra Richter ölçeğine göre 5.1 büyüklüğünde...
	Kırgızistan ve Özbekistan 6.1’le sallandı Orta Asya önceki gece 6,1 büyüklüğünde depremle sallandı. ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu...